BESTUURSVERSLAG

Werken aan een schone en veilige leefomgeving doen we samen! Het creëren van veilige werkomgeving voor onze medewerkers staat hierbij hoog in het vaandel. De coronacrisis heeft ook in 2021 een belangrijke stempel gedrukt op onze dienstverlening. Maar dankzij de inzet van onze medewerkers is onze dienstverlening onverkort doorgegaan. Het afgelopen jaar zijn er ook weer stappen gezet op de weg van de transitie naar een circulaire economie in 2050. In dit bestuursverslag kijken we terug op het jaar 2021 en blikken we vooruit. Nadat we hebben stilgestaan bij de medezeggenschap sluiten we dit bestuursverslag af met een financiële paragraaf.

VAN AFVAL NAAR GRONDSTOF

Het realiseren van de VANG-doelstellingen is een belangrijke rode draad in de samenwerking tussen Cyclus en haar opdrachtgevers. VANG (Van Afval Naar Grondstof) is één van de manieren om duurzaamheid te realiseren en de omslag te maken naar een circulaire economie. Samen met onze gemeenten investeren we in het structureel verlagen van de hoeveelheid restafval en het verhogen van de inzameling van waardevolle grondstoffen. Waar we jaarlijks een daling in het restafval zien, is hier sinds 2020 een lichte stijging in te zien. De toename van de hoeveelheid afval en grondstoffen als gevolg van de coronacrisis zette zich in 2021 door. 

In 2021 bedroeg de gemiddelde hoeveelheid restafval per inwoner in de Cyclusregio 152 kilo (2020: 141 kilo) en het scheidingspercentage 69% (2020: 72%). Deze én een groot aantal gemeentespecifieke cijfers en ontwikkelingen presenteerde Cyclus aan haar gemeenten in de online factsheets. Deze factsheets vormen een mooi vertrekpunt om volgende stappen te nemen naar het realiseren van de VANG-doelstellingen en de weg naar een circulaire economie. Voor de factsheets van 2021 is er in overleg met de gemeenten besloten om de rekenwijze vanuit de Benchmark te hanteren als de standaard voor de Cyclus-regio. Dit omdat we steeds meer gebruik maken van de Benchmark om resultaten af te zetten tegenover de landelijke ontwikkelingen. De rekenwijze vanuit de Benchmark voor het bepalen van de hoeveelheden en het scheidingspercentage wijkt in (geringe) mate af van de rekenwijze die Cyclus sinds 2016 hanteert. Als Cyclus zich had vast gehouden aan de bestaande rekenwijze, dan was er sprake geweest van een lichte daling van het restafval in 2021. 

Cyclus kijkt terug op een prettige en succesvolle regionale samenwerking met onze gemeenten in 2021. Samen met de gemeenten is er verder nagedacht over maatwerktrajecten en heeft Cyclus gewerkt aan het verbeteren en uitbreiden van de dienstverlening bij de opdrachtgevers. 

Een aantal voorbeelden:

  • In de gemeente Alphen aan den Rijn is in 2021 het contract met betrekking tot de levering van inzamelmiddelen uitgebreid met het leveren van zwerfafvalbakken. Daarnaast is er een start gemaakt aan de harmonisatie van de papierinzameling in de gemeente en het trainen van vrijwilligers. 
  • In de gemeente Bodegraven-Reeuwijk is in 2021 het plan met betrekking tot de optimalisatie van de inzamelmiddelen (ondergrondse containers) uitgewerkt en goedgekeurd door het college. In 2022 zal dit plan worden uitgevoerd. Ook is de gemeente Bodegraven-Reeuwijk bezig met een optimalisatieslag voor de milieustraat. Hierbij heeft Cyclus een adviserende rol. Dit zal ook in 2022 verder worden ontwikkeld. In 2021 is voor het eerst de Mobiele Milieustraat ingezet. Dit in combinatie met een voorlichtingscampagne van de gemeente. Dit was een groot succes en zal in 2022 worden herhaald. Verder is de papierinzameling geharmoniseerd. De vrijwilligers zijn allemaal getraind en er wordt geen oud papier en karton van bedrijven meer ingezameld. 
  • In de gemeente Gouda zijn we in 2021 van start gegaan met het ombouwen van restafvalcontainers naar verzamelcontainers voor PMD. Dit om de capaciteit van de restafvalcontainers beter te benutten en het aanbieden van het PMD voor bewoners van hoogbouwwoningen gemakkelijker te maken. Dit project wordt verder uitgevoerd in 2022. In 2021 is er een samenwerking ontstaan tussen Cyclus, gemeente Gouda, MBORijnland en stichting Bizon voor het inzamelen en opknappen van houten gebruiksvoorwerpen die worden aangeboden op de milieustraat. Dit circulaire initiatief betreft een pilot en is verlengd voor 2022. Deze pilot is een onderdeel van de initiatieven die zich richten op het verminderen van de hoeveelheid (grof)restafval en het verhogen van de inzameling van waardevolle grondstoffen. Tevens heeft de gemeente Gouda in 2021 een campagne gelanceerd om in te zetten op een schone buurt. Onderdeel hiervan is gerichte inzet om de containerlocaties op orde te maken. In 2021 heeft Cyclus een analyse gemaakt van containerlocaties om zo gericht in te spelen op het reinigen van deze locaties naar behoefte. 
  • In 2021 zijn in de gemeente Kaag en Braassem minicontainers voor oud papier en karton geïmplementeerd bij bewoners van laagbouwwoningen. Daarnaast zijn er extra verzamelcontainers voor oud papier en karton bij hoogbouwlocaties geplaatst. Dit project is onderdeel van de standaardisatie van de papierinzameling zoals afgesproken met de gemeenten. 
  • In de gemeente Krimpen aan den IJssel waren we opnieuw in gesprek over een aanpak om bijplaatsingen in de gemeente te verminderen en de hoeveelheid restafval de komende jaren te laten dalen. Het komende jaar zal dit verder uitgewerkt worden.  
  • In gemeente Krimpenerwaard is in 2021 een pilot gestart in samenwerking met Promen voor het demonteren van grof huishoudelijk afval. Tijdens de eerste proef in oktober 2021 hebben we al de mooie ontdekking gedaan dat al het grofvuil dat tijdens de huis-aan-huis inzameling wordt aangeboden zeer geschikt is om te sorteren tot waardevolle grondstoffen. In 2022 wordt de pilot verder uitgevoerd. Deze pilot is een onderdeel van de initiatieven die zich richten op het verminderen van de hoeveelheid (grof)restafval en het verhogen van de inzameling van waardevolle grondstoffen. Daarnaast is de papierinzameling verder geharmoniseerd. De trainingen voor vrijwilligers zijn in 2021 uitgevoerd. Ook brengen inwoners van de kernen Haastrecht, Stolwijk en Vlist sinds 2021 het grof huishoudelijk afval naar de milieustraat in Bergambacht. 
  • In gemeente Nieuwkoop zijn er verdere stappen gezet in de optimalisatie van de papierinzameling. Er zijn veel minicontainers voor oud papier en karton geïmplementeerd en de huis-aan-huis inzameling met vrijwilligers heeft verder vorm gekregen. In 2022 staan de trainingen voor de vrijwilligers op de planning als onderdeel van de papierharmonisatie regiobreed.
  • In gemeente Waddinxveen was Cyclus nauw betrokken bij de voorbereidingen en realisatie van het nieuwe grondstoffenplein (milieustraat). Om de kwaliteit van het PMD in verzamelcontainers te verbeteren zijn er op verschillende locaties (communicatie)acties uitgevoerd. 
  • In de gemeente Zuidplas zijn in 2021 verschillende pilots uitgevoerd om het scheiden van afval te stimuleren. De pilots werden in verschillende delen van de gemeente uitgevoerd en hadden een tijdsduur van ongeveer 3 maanden. Zo is er een proef uitgevoerd voor het wekelijks inzamelen van GFT+E in de zomermaanden, het wekelijks inzamelen van het PMD en het uitdelen van keukenbakjes voor het scheiden van GFT+E. Het evaluatierapport van de pilots wordt in 2022 uitgewerkt. Verder is er nagedacht over het gescheiden inzamelen van GFT+E bij hoogbouwlocaties. Hierbij wordt gekeken naar de GFT+E-containers bij deze locaties om het scheiden van GFT+E bij hoogbouw te verbeteren en gemakkelijker te maken. De implementatie van het plaatsen van de GFT+E-containers wordt in 2022 uitgevoerd. 

Net als in 2020 heeft de kwaliteit van de grondstoffen oud papier en karton (OPK), groente-, fruit- en tuinafval + etensresten (GFT+E) en plastic verpakkingen, metalen verpakkingen en drankenkartons (PMD) veel aandacht gekregen. Met name de verontreiniging van het OPK heeft geleid tot afkeur bij de verwerker en dus afkeurkosten. Er zijn diverse acties opgezet om de kwaliteit te verbeteren. Zo is het afgelopen jaar een start gemaakt met het aan de bron controleren van de kwaliteit. Met behulp van een app wordt de kwaliteit van het OPK gemonitord en vastgelegd op de overslagstations. In de praktijk zijn hier nog flinke stappen in te zetten om het controleren bij de bron beter van de grond te krijgen waardoor gemeenten beter kunnen anticiperen op de verontreiniging. Het verder uitwerken van deze controle staat op de agenda voor 2022. 

Cyclus blijft continu met de gemeenten in gesprek om te kijken wat we samen kunnen doen om de kwaliteit van de grondstoffen te verhogen. Zo zijn we in 2021 doorgegaan met het inzetten van kwaliteitscontroles tijdens de huis-aan-huis-inzameling en is Cyclus het afgelopen jaar gestart met het product Grondstofvangers. Dit product heeft als doel de kwaliteit van de grondstoffen PMD, GFT+E en OPK te vergroten. Door de kwaliteit van deze grondstoffen veelvuldig te meten, deze metingen goed vast te leggen en vervolgens te analyseren kan Cyclus haar gemeenten goed adviseren over de in te zetten interventies. Een voorbeeld is de kwaliteit van GFT+E dat als aandachtspunt naar voren kwam uit analyses in gemeente Gouda. Met gerichte communicatie op de aandachtlocaties en de inzet van buurtvoorlichters is er extra aandacht gegeven aan het goed scheiden van GFT+E en daarbij gericht het dialoog op te zoeken met de inwoners.  

Daarnaast hebben we in 2021 nieuwe grondstoffenkaarten geïntroduceerd. Deze kaarten kunnen chauffeurs, beladers en kwaliteitscontroleurs aan minicontainers hangen als er te veel vervuiling in de container zit. De grondstoffenkaarten worden ingezet als communicatiemiddel om inwoners zo nog beter te informeren over het scheiden van afval en het juist aanbieden van de containers. De nieuwe grondstoffenkaarten zijn meer gericht op de kwaliteit van PMD, GFT+E en OPK en vervangen het verouderde rode/gele kaartensysteem. 

Cyclus is in 2021 lid geworden van de coöperatieve inkooporganisatie Midwaste. Midwaste is een samenwerkingsverband van veertien regionale afval- en reinigingsbedrijven. Het afgelopen jaar is onderzocht welke verwerkingscontracten van Cyclus ondergebracht konden worden bij Midwaste. Concreet heeft dit in 2021 er toe geleid dat het verwerkingscontract van de monostromen milieustraten met ingang van 1 december 2021 is overgegaan naar Midwaste. In 2022 volgen er meer contracten die overgaan.

Cyclus heeft in april 2021 voor een periode van 2 jaar een productontwikkelaar aangesteld. Een belangrijk rol in deze functie is het ontwikkelen en implementeren van grote en kleine circulaire initiatieven. Dit doet Cyclus samen met haar gemeenten. Ook is Cyclus in 2021 een strategische samenwerking aangegaan met Promen (Sociale Werkvoorziening) voor de ondersteuning in de uitvoering van de circulaire initiatieven.  

Daarnaast hebben we in 2021 de afdeling Bedrijfsbureau getransformeerd naar de afdeling Logistiek & Ontwikkeling. Deze transformatie is ingegeven vanuit de overtuiging dat we het bedrijfsmodel voor Cyclus de komende jaren zullen moeten aanpassen, wat de transitie van een lineaire economie naar een circulaire economie met zich mee brengt.

Een aantal concrete circulaire initiatieven richten zich op het terugdringen van de afvalstroom; grof huishoudelijk afval. Zo is er het afgelopen jaar een pilot uitgevoerd met houten gebruiksvoorwerpen op de milieustraat in Gouda en het demonteren van grof huishoudelijk afval in Krimpenerwaard. Deze initiatieven worden uitgevoerd samen met het SW bedrijf Promen en andere stakeholders. In 2022 staat het verder ontwikkelen en uitproberen van nieuwe concepten om meer waardevolle grondstoffen te behouden op de planning. 

In 2021 heeft Cyclus ook diverse acties ondernomen om de kennis over circulariteit en de circulaire economie te vergroten. Er zijn themadagen voor en met de gemeenten georganiseerd en Cyclus heeft deelgenomen aan een groot aantal (digitale) bijeenkomsten over de circulaire economie en circulaire businessmodellen. 

‘Een aantal circulaire initiatieven richten zich op het terugdringen van grof huishoudelijk afval.’

DIENSTVERLENING

Ook in 2021 heeft de coronacrisis een belangrijke stempel gedrukt op onze dienstverlening. De nodige maatregelen vanwege het coronavirus zorgden ervoor dat we veel flexibiliteit hebben moeten tonen om onze dienstverlening door te laten gaan. In 2021 hebben we mooie stappen kunnen zetten in de optimalisatie en verduurzaming van onze dienstverlening.

BEHEERSBARE EN PLANBARE PLANNING

Het jaar 2021 stond voor een groot deel in het teken van de implementatie van het werken met roosters voor al het uitvoerend personeel. Het hoofddoel van de nieuwe manier van roosteren is het realiseren van een beheersbare personeelsplanning- en roosterapplicatie inclusief urenverantwoording, die de planning voor zowel de organisatie als de medewerkers voorspelbaar maakt met inachtneming van wet- en regelgeving. Denk hierbij aan arbeidstijdenwet, arbeidstijdenbesluit en CAO. Daarbij draagt de nieuwe manier van roosteren o.a. bij aan het efficiënter en inzichtelijker plannen, het tijdig inzicht verkrijgen in personeelstekorten of overschotten, het vereenvoudigen van de urenregistratie, het verminderen van administratieve handelingen en een minder foutgevoelig systeem. De medewerkers zijn nauw betrokken geweest bij het project en de implementatie. Het nieuwe roostersysteem ging per 1 januari 2022 live.

Daarnaast zijn, vanuit het oogpunt van efficiënt plannen, alle operationele planactiviteiten bij elkaar gebracht in een operationele planafdeling: het Bedrijfsbureau. Een belangrijke afdeling binnen de implementatie van het nieuwe roosterproces waarbij alle processen van planning, werkvoorbereiding en urenregistratie geborgd worden. We verwachten daarvan komend jaar de vruchten al te plukken.

OPTIMALISATIE INZAMELING

In 2021 heeft het verder optimaliseren en digitaliseren van onze inzamellogistiek hoog op de agenda gestaan. Het rijden met digitale routebegeleiding wordt breed uitgerold en werpt zijn vruchten af. Er zijn verdere stappen gezet naar een uniforme aanpak voor de papierinzameling binnen de regio in nauwe samenwerking met de gemeenten en verenigingen. Het trainingsprogramma voor vrijwilligers dat in 2020 is ontwikkeld is het afgelopen jaar verder uitgebreid in de regio. In 2021 zijn vele honderden vrijwilligers van verenigingen opgeleid die zijn betrokken bij de OPK-inzameling.

REINIGING

Het afgelopen jaar zijn er grote slagen gemaakt in de optimalisatie van onze dienstverlening Reiniging. Duurzame inzetbaarheid en kwaliteitsverbetering waren hierbij belangrijke speerpunten. Zo is er afgelopen jaar een grote slag gemaakt in de gemeenteschouw Gouda. Inzet op goede communicatie met de gemeente, goede voorschouw en werkvoorbereiding en het (her)opleiden van het team zijn stappen die hierin zijn gezet en zorgen voor het behalen van de kwaliteitsdoelen. Daarnaast is de applicatie Jewel verder uitgerold bij de Reiniging voor onder andere de dumpingenroute en optimalisatie van de veegroutes.

Op de milieustraten in de gemeenten Bodegraven-Reeuwijk, Gouda en Krimpenerwaard is in 2021 een reserveringssysteem geïmplementeerd. Met dit reserveringssysteem wordt het aantal bezoekers beter verdeeld over de dag, is er een afname van de lange wachttijden en een verkleining van onveilige situaties. Zowel door de bezoekers als door onze medewerkers wordt deze ontwikkeling positief gewaardeerd.

Het nieuwe product ‘de Mobiele Milieustraat’ is meerdere keren ingezet in onder andere gemeente Bodegraven-Reeuwijk en Gouda. De Mobiele Milieustraat is een verplaatsbare op zonne-energie werkende unit waar inwoners terecht kunnen voor het gratis inleveren van verschillende afvalstromen die niet bij het restafval horen maar op de milieustraat. De Mobiele Milieustraat biedt inwoners een extra service om klein grof huishoudelijk afval gemakkelijk gratis dichtbij in te leveren.

Cyclus kijkt tevreden terug op het gladheidbestrijdingsseizoen 2021-2022 in gemeente Gouda. Het afgelopen jaar is het aanbestedingstraject voor het volledig vervangen van het strooimaterieel afgerond. Het nieuwe materieel zal volgend seizoen in gebruik worden genomen. Daarnaast is er in 2021 een tweede meetpunt in het zuiden van Gouda aangebracht. Dit draagt bij aan een efficiëntere inzet van de uitrukken.

VERDUURZAMING EN VERNIEUWING

Verduurzaming is een belangrijk thema. In 2021 zijn we gestart met het initiatief ‘rijden op waterstof’. Door enige vertraging zal dit naar verwachting in 2022 daadwerkelijk plaats gaan vinden. Met name in de Reiniging hebben we goede stappen gemaakt met het vernieuwen van het wagenpark. Zo is het jaar gestart met nieuwe elektrische voertuigen voor de reiniging en geëindigd met de levering van nieuw strooimaterieel. Voor 2022 staat de levering van de eerste nieuwe bovenladers op de agenda en zal er kleiner materieel vervangen moeten worden. Bij de aanschaf van het nieuwe materieel is het uitgangspunt; zo duurzaam mogelijk. Ook zullen we in het licht van de meerjarenstrategie een plan uitwerken voor het vervangen van ons materieel tot 2030.

INZAMELMIDDELEN

Het afgelopen jaar hadden we veel problemen met de leverancier Waste Vision. Het onderhoud en de keuring van (ondergrondse) containers, het reinigen ervan en vooral de communicatie met de containers, om stortingen goed bij te kunnen houden, functioneerde al enige tijd verre van optimaal, en in de zomer en het najaar zorgde dit voor grote uitdagingen. Met als uiteindelijke resultaat dat Waste Vision eenzijdig de overeenkomst met Cyclus heeft opgezegd. Terugkijkend was het op dit gebied een moeizaam jaar, waarbij de dienstverlening naar onze klanten hier onder geleden heeft. In de tussentijd hebben we tijdelijke contracten afgesloten om ervoor te zorgen dat wij de continuïteit naar onze klanten kunnen blijven waarborgen. Daarnaast is Cyclus gestart met het zelf wassen van containers.

In 2022 zullen we de dienstverlening voor levering, plaatsing en beheer en onderhoud van onze inzamelmiddelen opnieuw aanbesteden. Na een lang aanlooptraject starten we begin 2022 ook met de aanbesteding van toegangscontrollers. In 2021 hebben we veelvuldig met marktpartijen en klanten gesproken over de mogelijkheden en wensen, met als resultaat een aanbesteding die een mix van innovatie en ervaring kent. Wij hopen als een van de eerste partijen een toegangscontroller toe te passen die ook toegang mogelijk maakt via een smartphone, op deze schaal. In 2022 zullen we ook onze contracten voor beheer en onderhoud van het wagenpark moeten vernieuwen.

COMMUNICATIE EN GEDRAGSBEÏNVLOEDING

Er is verder ingezet op communicatie als gedragsbeïnvloedingsinstrument. Een belangrijke voorwaarde om de VANG-doelstellingen te realiseren, is het inwoners zo gemakkelijk mogelijk maken. Samen met de gemeente wordt continu gekeken naar de stappen die nodig zijn voor het behalen van de VANG-doelstellingen. Gerichte interventies en persoonlijke gesprekken op maat voor specifieke locaties is hierbij een methode die we inzetten. Belangrijke thema’s zijn de kwaliteit van de aangeboden grondstoffen én de aanpak van dumpingen en bijplaatsingen.

Het AFVALVRIJE SCHOOL project voerden we in 2021 uit in gemeente Bodegraven-Reeuwijk, Gouda, Kaag en Braassem, Krimpen aan den IJssel, Montfoort, Waddinxveen en Zuidplas. Het AFVALVRIJE SCHOOL project biedt basisscholen een educatietraject waarbij Maarten Milieu met leerlingen aan de slag gaat over (zwerf)afvalpreventie en afvalscheiding. Daarnaast biedt het project, in samenwerking met gemeenten, de scholen de mogelijkheid voor gescheiden inzameling van waardevolle grondstoffen op school. Inmiddels zijn al meer dan 70 basisscholen in de regio voorzien van hetzelfde inzamelsysteem als de kinderen thuis gewend zijn.

Daarnaast zijn er diverse communicatie-acties ingezet om de kwaliteit van de grondstoffen onder de aandacht te brengen en te verbeteren. Zo zijn er een aantal regionale campagnes uitgevoerd om inwoners te informeren en motiveren over het belang van het goed scheiden van de waardevolle grondstoffen. Daarnaast zijn de communicatie-uitingen op de verzamelcontainers in verschillende gemeenten herzien.

ORGANISATIE

De focus heeft in 2021 wederom voor een groot deel gelegen op het zo goed mogelijk door laten gaan van het werk tijdens de coronacrisis. We werken immers in een cruciale sector, waarbij het werk niet zomaar stilgelegd kan worden. Dat heeft voor diverse uitdagingen gezorgd, maar inmiddels hebben we de nodige ervaring opgedaan om alles op alles te zetten om het werk zo goed mogelijk door te laten gaan. Denken in wat er nog wel mogelijk was met de geldende richtlijnen stond hierin centraal. Zo hebben we in 2021 een slag gemaakt in het digitaal werken. Vergaderzalen zijn dusdanig ingericht dat overleggen, in beperkte vorm, fysiek of hybride konden plaatsvinden. Ook opleidingen, intern dan wel extern en vaak in aangepaste vorm, zijn vrijwel allemaal doorgegaan waardoor we ons vakmanschap op peil hebben kunnen houden. Een voorbeeld: indien de weersomstandigheden het toelieten werden opleidingen in de buitenlucht gehouden.

Waar het mogelijk was hebben we bijeenkomsten georganiseerd om het contact tussen de collega’s warm te houden in een tijd waarin ‘afstand’ leidend was. Gelukkig lieten de maatregelen het toe om in de zomer een barbecue buiten op 1,5 meter afstand te organiseren. Toen de maatregelen weer werden aangescherpt hebben we getracht toch zoveel mogelijk tradities in stand te houden. Zo werd bijvoorbeeld het sinterklaasfeest een gezellige drive thru.

Ondanks de vele uitdagingen die de coronacrisis met zich meebracht, is het verzuim in 2021 slechts zeer licht gestegen ten opzichte van 2020, namelijk 0,19%. Met name in het laatste kwartaal van 2021 was het verzuim aan de hoge kant. We hebben helaas te maken gehad met een verhoogd aantal besmettingen. Daarnaast was er ook veelvuldig sprake van quarantaineverplichtingen. Onze collega’s van kantoor konden in dat geval thuis doorwerken, in de uitvoering was dat helaas niet mogelijk. We hebben in deze periode extra ons best moeten doen om de bezetting rond te krijgen, maar met dank aan onze betrokken collega’s is dit wel gelukt.

Het thema ziekteverzuim heeft het afgelopen jaar veel aandacht gekregen. Zo is de training voor leidinggevenden ‘van verzuim naar werkvermogen’ gegeven, is er maandelijks een inzetbaarheidscoach op locatie aanwezig en is er extra aandacht gegeven aan de ziektegevallen. In 2022 gaan we hiermee door en leggen we de focus meer op het voorkomen van verzuim.

In 2021 hebben we weer een hoop nieuwe mensen aangenomen, met name bij de uitvoerende afdelingen. Daarmee is de flexibele schil weer wat kleiner geworden. Er zijn in 2021 totaal 34 nieuwe medewerkers bij ons in dienst gekomen, 65% daarvan werkte voorheen via het uitzendbureau voor ons. We zijn blij deze medewerkers een contract te kunnen bieden met het vaste aantal uren waarop zij hoopten. Ook zijn er weer medewerkers bij ons in dienst gekomen vanuit diverse doelgroepen. We zijn er trots op de kwaliteiten van al onze nieuwe medewerkers optimaal te benutten en waar gewenst verdere ontwikkeling te kunnen waarmaken.

In 2021 heeft een kleine omvorming plaatsgevonden bij enkele stafafdelingen met als doel om met name onze uitvoeringsprocessen logischer en efficiënter te laten verlopen en daarnaast de aanwezige kennis meer strategisch te kunnen inzetten. Tevens is, zoals eerder benoemd in dit verslag, dit jaar het roosterproject gestart. Vanaf 1 januari 2022 zullen de medewerkers van alle uitvoerende afdelingen van Cyclus werken volgens een rooster. Dit maakt dat medewerkers ruim van tevoren weten hoe hun planning eruitziet, dat diensten op zaterdagen en avonddiensten evenredig verdeeld worden onder collega’s en dat we beter kunnen voldoen aan wet- en regelgeving op het gebied van arbeidstijden.

Cyclus vindt het belangrijk om een positieve bijdrage te leveren aan de maatschappij om ons heen. We zetten er steeds meer op in om mensen met een achterstand tot de arbeidsmarkt (Social Return On Investment) een kans te bieden. Van het opdoen van werkervaring, tot het aanbieden van een vaste baan. Om dit te realiseren wordt met name de samenwerking met Promen en de sociale domeinen van onze klantgemeenten opgezocht.

Door de vele digitale ontwikkelingen nu en in de toekomst, worden de digitale vaardigheden van onze medewerkers steeds belangrijker. Loonstroken worden niet meer per post verstuurd en roosters zoekt men op via een mobiele app. Voor sommige collega’s kan dit best lastig zijn. We hebben daarom in 2021 ingezet op het verbeteren van de digitale vaardigheden van onze medewerkers. We hebben hierbij de samenwerking opgezocht met de Bibliotheek Gouda. Zij hebben intern aan onze collega’s opleiding gegeven op verschillende niveaus. Een vrij intensief traject, maar door onze collega’s als zeer positief ervaren. We zullen dit in de komende jaren voortzetten.

Sinds het vierde kwartaal van 2021 zetten we extra in op leiderschap, met als doel om bij onze leidinggevenden meer bewustzijn te creëren over de impact die zij hebben op het welzijn en werkgeluk van onze medewerkers. Door hieraan positief bij te dragen zal dit een positief effect hebben op zaken zoals verzuim, schade en productiviteit.

In 2021 is, na een aanbesteding, een nieuw contract afgesloten met onze zittende arbodienst. Welke met haar visie volledig aansluit op bovenstaande aspecten.

Duurzaam en gezonde inzet van onze medewerkers vinden we belangrijk. In 2021 hebben we al onze medewerkers aangeboden om een health check (PMO) te doen, welke was afgestemd op de functie van de medewerker. Bij deze health check hoorde ook een vragenlijst die het werkvermogen van onze medewerkers meet. Uit de resultaten bleek onder andere dat onze medewerkers helaas wel eens ongewenst gedrag van anderen ervaren, zoals pestgedrag of agressie. We hebben gemerkt dat gedurende de coronacrisis de lontjes van veel mensen wat korter waren. Op onze milieustraten bijvoorbeeld, maar ook op de routes van de afvalinzameling hebben onze collega’s te maken gehad met agressie. Deze inzichten geven ons uiteraard reden om hier extra aandacht aan te besteden, wat wij in 2022 hoog op de agenda hebben staan.

Niet alleen over de gezondheid van medewerkers hebben wij een vragenlijst uitgezet. Wij hebben onze medewerkers dit jaar ook de gelegenheid geboden hun mening te geven over hun werkbeleving, middels het invullen van een medewerkerstevredenheidsonderzoek (MTO). Meer dan de helft van onze medewerkers heeft meegedaan aan het onderzoek. Het heeft ons zeer verheugd om mooie resultaten te mogen terugzien. Zo scoort de algemene tevredenheid een 7,5 ten opzichte van een 6,8 na ons laatste onderzoek in 2017 en ten opzichte van een 7,2 in onze branche. Het meest tevreden zijn onze medewerkers over de zekerheid op werk die Cyclus haar medewerkers biedt. Verder zijn de collega’s erg tevreden over de samenwerking met collega’s binnen hun team, het plezier dat zij hebben in het werk en de fysieke veiligheid.

Beide onderzoeken bieden ons veel inzichten en input waarmee we aan de slag gaan in 2022.

Cyclus werkt met een geïntegreerd managementsysteem om te blijven voldoen aan vragen, eisen en verwachtingen van verschillende stakeholders. In 2021 was de organisatie reeds in compliance met de eisen van de certificeringen ISO 9001 (kwaliteitsmanagement), VCA** (veiligheid en gezondheid), ISO 27001 (informatiebeveiliging), ISO 14001 (milieuzorg), en Groenkeur. Instrumenten zoals de periodieke directiebeoordeling, de strategische risicobeoordeling, de interne en externe audits, de werkplekinspecties, de toolboxmeetings en de doorlopende Risico Inventarisatie en -Evaluatie leveren het bedrijf doorlopend stuurinformatie en handvatten op om continu te verbeteren. Klachten, meldingen en vragen grijpen we hiervoor ook aan.

Voor het certificaat ISO 14001 (milieumanagement) is in 2021 door KIWA een audit uitgevoerd. Per januari 2022 is het certificaat voor drie jaar verlengd.

In 2021 is er een herijking geweest van de managementsystemen. De administratieve inspanningen in relatie tot het rendement is het afgelopen jaar voor alle certificeringen kritisch bekeken. Vanuit dit oogpunt is besloten om afscheid te nemen van de certificering van het systeem voor maatschappelijk verantwoord ondernemen (MVO prestatieladder niveau 3). Niet omdat we maatschappelijk verantwoord ondernemen niet belangrijk vinden, echter wel omdat de certificering in onze ogen niet meer bijdraagt aan de kwaliteit van onze dienstverlening. Parallel aan deze ontwikkeling is een traject ingeslagen om de managementsystemen te vereenvoudigen. Wat ons helpt om de klanttevredenheid te verhogen, veiliger te werken en te werken binnen wet- en regelgeving breiden we uit en wat ons (vooral administratief) tegenhoudt laten we los.

Het thema ‘veilig werken’ blijft onverkort onze aandacht vragen. De afgelopen jaren is met verschillende acties extra aandacht gegeven aan dit belangrijke thema. Er wordt continu aandacht gevraagd voor en analyse van (bijna)ongevallen, we hadden een themaweek ‘veilig en gezond werken’ en er werden verschillende trainingen gevolgd door medewerkers. Desondanks vonden het afgelopen jaar bij Cyclus 21 ongevallen met verzuim plaats. Dit aantal is een flinke stijging in vergelijking met voorgaande jaren. Deels zal dit kunnen komen doordat incidenten vaker worden gemeld en gekoppeld aan het verzuim, omdat de bewustwording is gestegen. In 2022 staat veiligheid hoog op de agenda bij Cyclus en net als voorgaande jaren gaan we hard aan de slag om structureel een lager aantal (verzuim)ongevallen
te bereiken.

Naast het uitvoeren van de werkplekinspecties zijn we gestart met het uitvoeren van veiligheidsobservaties bij de Inzameling en Reiniging. Daarnaast is in 2021 een onderzoek gestart naar de belasting van onze collega’s bij de inzameling van PMD in zakken. Onderzocht is of deze belasting binnen gezondheidskundige grenswaarden blijft en welke mogelijke oplossingen er zijn als gezondheidskundige grenswaarden worden overschreden. In 2022 worden de uitkomsten van dit onderzoek uitgewerkt.

Het afgelopen jaar was er ook aandacht voor de interne cultuur. Bij Cyclus werken we aan een cultuur waarbij erkend wordt dat een ieder een onmisbare bijdrage levert aan de resultaten. Onze kernwaarden Vakkundig, Ondernemend, Eerlijk en Samen presteren staan daarbij centraal. Ook zijn we verder gegaan met het voeren van het goede gesprek. Hierin ligt de nadruk niet op het functioneren maar staan persoonlijk leiderschap, jezelf ontwikkelen en bijdragen aan de organisatiedoelen centraal

Cyclus beschikt over twee externe vertrouwenspersonen: één voor ‘ongewenste omgangsvormen’ en één voor ‘melding misstanden (klokkenluider)’. Wij vinden het belangrijk dat medewerkers van Cyclus ergens naar toe kunnen met hun verhaal. De drempel om met iemand te gaan praten willen we graag laag houden. Om deze reden zijn we in 2021 opzoek gegaan naar interne vertrouwenspersonen.

‘In 2021 hebben we weer een hoop nieuwe mensen aangenomen.’

MEDEZEGGENSCHAP (OR)

De invoering van roosters stond bovenaan de agenda van de ondernemingsraad (OR) in 2021. Zo is ingestemd, met een aantal kanttekeningen, met het complexe traject roosterspelregels. Ook stond het contact met de medewerkers centraal. Zo brachten de OR-leden een bezoek aan alle Cyclus-locaties, werd gewerkt met een vast contactpersoon vanuit de uitvoering en was de OR aanwezig bij alle informatiebijeenkomsten over het werken met roosters.

De invoering van roosters beïnvloedde veel van de werkzaamheden van de OR. Ook zijn diverse regelingen m.b.t. thuiswerken zoals de formele thuiswerkregeling aan bod gekomen. Dit alles kwam aan de orde tijdens de tien OR-vergaderingen, de acht vergaderingen met de WOR bestuurder en de gedachtewisselingen die plaatsvonden tussen de OR, de directeur en de Raad van Commissarissen (artikel 24 overleg). De ureninzet van de OR bedroeg 723 uur (2020: 517 uur). Deze toename van uren werd veroorzaakt door alle werkzaamheden rondom de invoering van roosters, maar bleef ruim binnen de afgesproken maximum inzet.

De OR had in 2021 een constante bezetting van zeven leden, afkomstig uit verschillende afdelingen van de organisatie. Voor onderdelen die niet direct in de OR vertegenwoordigd zijn, werd gewerkt met vaste contactpersonen.

De OR behandelde de volgende instemmingsaanvragen en adviseerde positief over:

  • roosterspelregels (algemene uitgangspunten en detailuitwerking)
  • thuiswerkregeling
  • zwangerschapsregeling
  • coulanceregeling overwerk bij invoering roosters
  • verlenging ANW hiaat verzekering

De OR behandelde de volgende adviesaanvragen en adviseerde positief over:

  • roostersoftware Ortec
  • onderzoeksfase CyMergie (composterings- en vergistingsinstallatie)
  • inrichting bedrijfsbureau (basisprincipes en blauwdruk)
  • telefoonkostenvergoeding

Wat betreft coronamaatregelen, RI&E, huisvestings- en veiligheidsissues heeft de OR geparticipeerd in een periodiek overleg met de VGM-commissie. Tevens hebben we gesprekken met de directie en P&O gevoerd over pestgedrag op de werkvloer en het invoeren van interne vertrouwenspersonen. Dit traject zal begin 2022 worden afgerond.

In januari 2022 treedt een vernieuwde OR van negen leden aan; vijf nieuwe leden hebben zich gemeld, waar er ook drie leden aftreden. De nieuwe OR heeft een diverse samenstelling van medewerkers kantoor en buitendienst, van mannen en vrouwen. De OR wil ook in het komend jaar proactief betrokken zijn bij veranderingen van welke aard dan ook binnen de organisatie. Rust op de werkvloer, een gezonde werkdruk en de strategie van Cyclus, zullen, net als in 2021, speerpunten zijn voor 2022.

‘De invoering van roosters was een belangrijk thema in 2021.’

FINANCIEEL

BELEID

Het financieel- prijs- en dividendbeleid van Cyclus is gericht op marktconforme tarieven voor haar aandeelhoudende klantgemeenten nu en in de toekomst enerzijds en continuïteit voor het bedrijf en een solvabele onderneming anderzijds. Dit vertaalt zich in een beleid dat gericht is op: een tarief dat gelijk blijft of daalt bij een gelijk of hoger dienstverleningsniveau door verlaging van de exploitatiekosten, innovatie en ontwikkeling van de dienstverlening door te investeren in nieuwe toepassingen, een beperkte winstmarge voor Cyclus en een solvabiliteitsnorm van meer dan 35%. Als gevolg van het beperkte winstniveau zal de ruimte voor dividenduitkering in de toekomst beperkt blijven.

ONTWIKKELINGEN BOEKJAAR 2021

Het rapportagejaar 2021 wordt hoofdzakelijk gekenmerkt door de volgende ontwikkelingen:

• Compliance / werken met roosters: met het oog op een efficiënte inzet van medewerkers, lean-processen en compliance voert Cyclus roosters in. Vanaf 1 december 2021 zijn de nieuwe roosters verstrekt aan het personeel en per 1 januari 2022 is het gehele roostersysteem in gebruik genomen en is de basis voor planning en betaling van overwerk en onregelmatigheidstoeslag. Aan deze livegang lag een intensieve voorbereiding ten grondslag, waarin softwareleverancier, projectgroep, klankborden en medezeggenschap hun eigen verantwoordelijkheden kenden.

• DVO – kostprijzen: Cyclus heeft in 2020 met de gemeenten een basis gelegd voor een nieuwe DVO. In de eerste helft 2021 zijn de eenheidsprijzen opnieuw berekend. In kwartaal 4 zijn de Delen C 2022 opgesteld en afgestemd met de gemeenten op basis van de nieuwe eenheidsprijzen.

• Financieel beleid: in de algemene vergadering van Aandeelhouders van 9 december 2021 is het voorstel over het te voeren meerjarig financieel beleid goedgekeurd en werd waardering uitgesproken voor de huidige financiële bedrijfsvoering.

• Medewerkers in dienst: Ultimo 2021 steeg het aantal mensen in eigen dienst verder naar 201 (nominaal) (2020: 187, 2019: 147). Deze groei, en daarmee ook afname van de flexibele schil, is conform het sinds 2020 ingezette personeelsbeleid. In 2022 zal beoordeeld worden, ook met inachtneming van de arbeidsmarkt, hoe het beleid met betrekking tot de flexibele schil nog verder wordt doorgezet.

• Onderzoek Inzamelmiddelen: ter voorbereiding op de aanstaande aanbesteding van de aanschaf, beheer en onderhoud van inzamelmiddelen (o.a. verzamelcontainers) heeft Cyclus in 2021 versneld de marktconsultatie uitgevoerd. Conclusie was dat de marktprijzen voor zowel materieel als beheer en onderhoud structureel stijgen. Daarbij viel in het 4e kwartaal ook nog eens onze leverancier (Waste Vision) weg als aanbieder van deze diensten, waarbij de aanbesteding op korte termijn van deze diensten nog meer noodzakelijk maakt.

• CyMergie: het onderzoek naar en het proces van de ontwikkeling van een biovergistings-installatie in samenwerking met Meerlanden NV is in 2021 doorlopen op het gebied van techniek, locatie, financiën en communicatie. De eventuele juridische vorm waarin zal worden samengewerkt is nog niet uitgewerkt omdat dat nog niet relevant is. Sinds het 4e kwartaal 2021 wordt het project vertraagd doordat een geschikte locatie binnen ons verzorgingsgebied, maar ook daarbuiten, niet voor het oprapen ligt. In 2022 zal de onderzoeksfase worden vervolgd om daarna met de stakeholders de juiste besluiten te nemen.

• Modernisering papierinzameling: het afgelopen jaar zijn er weer stappen gemaakt om te komen tot vereenvoudiging van processen, met name dat van de inzameling met beladers uit plaatselijke verenigingen. Zowel op het gebied van veiligheid en administratieve afrekeningen (efficiency) zijn er nog steeds een drietal gemeenten welke het komende jaar deze noodzakelijke stap moeten maken.

• Beëindiging bedrijfsafval activiteiten: in het 4e kwartaal 2021 beëindigden we het merendeel van onze bedrijfsafvalcontracten, waarbij we onze klanten tijdig begeleiden naar andere mogelijkheden voor in afvalinzameling. Reden voor deze strategische beslissing is dat dit proces teveel impact op onze bedrijfsvoering had in verhouding tot het volume in omzet dat we realiseerden.

TOELICHTING FINANCIEEL RESULTAAT 2021

Het boekjaar 2021 van Cyclus is afgesloten met een netto winst van € 484.000 (2020: € 345.000) na verwerking van een verleende korting van € 708.000 aan participanten, geadresseerd aan in 2022 toenemende kosten beheer en onderhoud inzamelmiddelen. De winst bestaat uit het regulier bedrijfsresultaat, resultaten met betrekking tot voorzieningen, financiële baten en lasten en eventueel te betalen vennootschapsbelasting.

Regulier bedrijfsresultaat
De totale omzet nam af met € 1.034.000 tot € 37.984.000 (2020: € 39.018.000). Deze afname is voornamelijk het gevolg van een daling van de verwerkingsomzet en daarnaast toegenomen dienstverlening inzameling en reiniging, projecten, éénmalige baten en indexaties. Het regulier bedrijfsresultaat steeg ten opzichte van het vorig boekjaar met € 59.000 tot € 1.335.000, ofwel 3,5% van de omzet (2020: 3,3%). Dit stabiele beeld van het bedrijfsresultaat is per saldo het gevolg van een efficiency- en productiviteitsverbetering, resultaten op projecten, tijdelijke inkoopvoordelen en lagere kapitaalslasten dan gecalculeerd.

Korting op omzet kapitaalintensieve middelen ten gunste van aandeelhoudende gemeenten
Ten laste van de omzet inzameling 2021 is een bedrag van € 708.000 te crediteren aan participanten opgenomen. Dit in het kader van prijsstijgingen en een inhaalslag van onderhoud van het areaal inzamelmiddelen. Deze korting zal deze meerkosten van betreffende gemeenten dempen gedurende de periode januari t/m september 2022. Dit als invulling van het financiële beleid van Cyclus op korting op de kapitaalintensieve activiteiten (overslag, inzamelmiddelen, inzameling en reiniging).

Incidentele baten en lasten
In 2021 is bekend geworden dat de IRDC van het type Mifare (in navolging van de reeds in 2020 afgewaardeerde type Tiris) niet meer ondersteund worden na 31-12-2022 en derhalve voor die datum vervangen moeten worden. Als gevolg hiervan is een bijzondere waardevermindering doorgevoerd van € 245.000 en als “overige waarde verminderingen vaste activa” ten laste van het resultaat 2021 gebracht. Per saldo is een bedrag van € 145.000 als bate geboekt als verrekende boete over contractueel te late leveringen.

Voorziening personeel & organisatie
De voorziening voor personeel en organisatie betreft kosten die betrekking hebben op loonkosten van ex-werknemers, langdurig zieken of arbeidsongeschiktheid, voorziene kosten als gevolg van organisatieaanpassingen, voorziene kosten met betrekking tot wettelijke en arbeidsrechtelijke verplichtingen en voorziene jubileumuitkeringen. Per saldo is er € 218.000 vrijgevallen ten gunste van het operationele resultaat, waarvan € 8.000 op voorgaande jaren betrekking heeft.

Investeringen en kasstroom
De investeringen in 2021 kwamen in totaal uit op € 1.998.000 (begroting € 1.975.000), voornamelijk met betrekking op het wagenpark en het areaal inzamelmiddelen. De afschrijvingslasten op vaste activa bleven in vergelijking met 2020 nagenoeg gelijk op € 1.869.000.

In 2021 is er slechts kortstondig gebruik gemaakt van het rekening-courant krediet N.V. Bank Nederlandse Gemeenten (BNG) van maximaal € 3.000.000, en is geen nieuwe kasgeldlening uit de faciliteit afgeroepen. Financieringslasten van € 51.000 zijn dan ook ontstaan uit bereidstellingsprovisie en negatieve bankrente. Ultimo 2021 was er € 8.720.000 aan liquide middelen beschikbaar als gevolg van vooruit ontvangen bevoorschotting 2022. De totale kasstroom in 2021 bedroeg € 3.464.000 negatief, met name veroorzaakt door de terugbetaling begin januari 2021 van de in november 2020 afgeroepen kortlopende kasgeldlening.

TOELICHTING FINANCIËLE POSITIE 2021

Solvabiliteit 1)
Het balanstotaal nam in het boekjaar 2021 af met € 3.335.000 (9,2%) tot € 32.748.000 (2020: toename 15,4%). Deze fluctueringen worden met name veroorzaakt door de bevoorschotting door de gemeenten voor of na balansdatum en eventuele opname kasgeldfaciliteit. Het eigen vermogen (na resultaatsbestemming) nam toe met € 484.000 en komt uit op € 10.342.000 (2020: € 9.858.000). Als gevolg hiervan komt de solvabiliteit uit op 31,6% (Cyclus norm ≥ 35%) van het balanstotaal (voor resultaatbestemming) ten opzichte van 27,3% ultimo 2020. Wanneer de berekening van het balanstotaal wordt gecorrigeerd met de bevoorschotting door de gemeenten, dan komt de solvabiliteit uit op 42,3%.

Liquiditeit 2) en werkkapitaal
Het werkkapitaal nam in het boekjaar 2021 toe met € 469.000 en kwam uit op € 10.384.000 -/- (2020: toename € 1.650.000). Deze toename is met name het gevolg van de mutatie bevoorschotting voor balansdatum. De current ratio2) komt uit op 0,52 (2020: 0,57). Tot op heden heeft Cyclus investeringen gefinancierd met eigen middelen en wordt nauwelijks gebruik gemaakt van bancaire financiering. Als gevolg hiervan is het saldo aan liquide middelen (en vlottende activa) de afgelopen jaren afgenomen in verhouding tot het saldo aan vlottende passiva. Dit verklaart dat de current ratio2) lager is dan de gestelde norm (≥ 1).

Rendement op het geïnvesteerd vermogen 3)
De boekwaarde van de vaste activa nam in 2021 af met 0,7% tot € 21.352.000 (2020: afname 4,9%) als gevolg van gelijkmatige investeringen maar ook de afwaardering van de IRDC-Mifare controllers. Het regulier bedrijfsresultaat steeg met € 59.000 tot € 1.335.000 (2020: € 1.276.000). Deze toename is per saldo het gevolg van een efficiency- en productiviteitsverbetering, resultaten op projecten, mutaties in omzet verwerking, tijdelijke inkoopvoordelen maar ook prijsstijgingen en lagere kapitaalslasten dan gecalculeerd. Derhalve komt het rendement op het geïnvesteerd vermogen in het boekjaar 2021 uit op 6,3% (2020: 5,9%).

Financiering en rentedekkingsgraad 4)
Cyclus heeft een kredietfaciliteit bij N.V. Bank Nederlandse Gemeenten (BNG). Deze bedraagt maximaal € 8.000.000 en is onderverdeeld in een kasgeldfaciliteit (€ 5.000.000 tot 1 juli 2022, daarna nul) en een rekening-courantkrediet voor onbepaalde tijd (€ 3.000.000). Als zekerheden zijn aan de BNG verstrekt: een bankhypotheek op alle thans en in de toekomst aan de Cliënt toebehorende onroerende zaken (waaronder begrepen erfpacht- en opstalrechten) met een pandrecht op de roerende zaken in de zin van artikel 3:254 van het Burgerlijk Wetboek (hulpzaken), beide eerste rang, ten bedrage van in hoofdsom € 8.000.000 te vermeerderen met een opslag voor rente, boete en kosten van 50% van de voornoemde hoofdsom. Van de kasgeldfaciliteit is begin 2021 kortstondig gebruik gemaakt voor een bedrag van € 5.000.000. Ultimo boekjaar 2021 heeft de onderneming de beschikking over € 8.720.000 aan liquide middelen (2020: € 12.184.000). In 2021 bedraagt de rentelast € 51.000 (2020: € 52.000) derhalve komt de rentedekkingsgraad uit op 47,1 (2020: 43,6).

RISICO’S

Governance

Vanaf 1 januari 2016 hebben de gemeenten, als aandeelhouders van Cyclus, statutair meer bevoegdheden gekregen en stellen zij o.a. jaarlijks de begroting en het investeringsplan vast. Dezelfde gemeenten zijn opdrachtgever en sluiten DVO’s af met Cyclus. Cyclus loopt hierdoor een risico in de zin dat belangen van gemeenten als aandeelhouder en als opdrachtgever kunnen verschillen, en dat belangen van gemeenten onderling kunnen verschillen. Dit zou gevolgen kunnen hebben voor Cyclus als bedrijf, en er zelfs toe kunnen leiden dat er een conflict ontstaat tussen de instructiebevoegdheid van aandeelhouders en belang van de vennootschap. Wanneer de instructiecultuur verder gaat dan deze mogelijkheid, dreigen er potentiële aansprakelijkheidsrisico’s. Om die reden wordt vanuit de gemeenten zo veel als mogelijk de verantwoordelijkheid van de opdrachtgever gescheiden van de aandeelhoudersverantwoordelijkheid en wordt binnen de verschillende overlegorganen aandeelhouderszaken gescheiden van klantzaken. Zowel de bestuurder van Cyclus, de Raad van Commissarissen en de gemeentelijke bestuurders hebben oog voor dit spanningsveld.

Rendement

Hoewel het winstniveau van Cyclus zich positief ontwikkelt en het rendement op het geïnvesteerd vermogen in 2021 op 6,3% komt, worden deze resultaten deels gerealiseerd door tijdelijke voordelen zoals:

  • Een indexvoordeel op de verwerkingscontracten: Cyclus indexeert richting de gemeenten haar verwerkingstarieven conform de DVO. Echter de indexatie van de verwerkingstarieven (inkoop) loopt hiermee niet altijd synchroon.
  • Een tijdelijk financieringsvoordeel: bij de kostprijsbepaling voor kapitaalgoederen (onroerend goed, materieel, inzamelmiddelen etc.) is gerekend met een interne rekenrente van 4 à 6% (in 2022: 3%). Gezien de risico’s die Cyclus loopt is dit een reële rendementseis voor langlopende investeringen. Echter in de praktijk heeft Cyclus nauwelijks financieringslasten met name als gevolg van de bevoorschottingswijze (werkkapitaalfinanciering, op halfjaarbasis). Cyclus heeft echter geen garanties dat dit zo blijft en na herijking van prijzen in 2021 (t.b.v. Delen – C 2022) zal dit leiden tot een effect op het netto resultaat.
  • Een tijdelijke afschrijvingsvoordeel: Cyclus heeft te maken met vertraagde vervangingsinvesteringen (met name inzamelvoertuigen). Daarnaast staat het uitgevoerd groot onderhoud voor overslagstations nog niet in verhouding tot het sinds 2016 geplande en geactualiseerde grootonderhoudsplan. De afschrijvingskosten zijn derhalve relatief laag. De komende periode zal dit voordeel afnemen doordat de voertuigen zullen worden vervangen en het groot onderhoud zal moeten worden uitgevoerd waardoor de afschrijvingslast zal toenemen.

Samenvattend betekent dit dat het structureel resultaat verbetert door efficiencyslagen maar dat nog steeds tijdelijke voordelen een belangrijke impact heeft op het rendement. Van belang is dat Cyclus in samenspraak met de gemeenten onderzoek doet naar nieuwe toekomstbestendige verdienmodellen in combinatie met een rendementsbeleid dat past bij het risicoprofiel van de onderneming.

Prijsstijgingen in de markt

Als gevolg van stijgende brandstof- en energieprijzen, alsmede grondstofprijzen, reeds ingezet in het 2e halfjaar 2021 en versterkt in de eerste maanden van 2022, heeft dit een aanzienlijke impact voor zowel Cyclus als haar klanten. Veel van de doorgevoerde prijsstijgingen worden door Cyclus doorbelast en hebben voor onze klantgemeenten ook impact op haar verantwoordingen en begrotingen.

Risicomanagement

Als overheid gedomineerde vennootschap voert Cyclus haar diensten uit binnen de gestelde wettelijke kaders en tegen een verantwoord en beheersbaar risicoprofiel dat past bij de gemeentelijke aandeelhouders en opdrachtgevers. Derhalve wordt binnen het managementsysteem van de organisatie actief gemonitord op kwaliteits-, arbo en milieurisico’s. Processen worden actief gemonitord en op geconstateerde afwijkingen worden direct maatregelen getroffen. Ten aanzien van financiële- en kredietrisico’s voert Cyclus een prudent beleid in overeenstemming met de wet Financiering Decentrale Overheden (‘FIDO’) zoals is vastgelegd in het treasury-statuut.